“KUR’ANIN YÜKSEK VE PARLAK BİR TEFSİRİ”
Risale-i Nur Hakkında Bir Kitap Çalışması

Bu yazımızda Risale-i Nur Külliyatını objektif ve ilmi bir nazar ile irdelemiş, "Kur'ân'ın Yüksek ve Parlak Bir Tefsiri Risale-i Nur"  ismi ile Şahdamar Yayınlarından çıkan çok güzel bir eserden istifademizi sunacağız. Bu eser Dr. Niyazi Beki Bey tarafından hazırlanmıştır. Dr. Niyazi Bey, Sakarya Üniversitesi İlahiyat Fakültesinde Arap Dili ve Belağatı Anabilim Dalı'nda öğretim üyesi olarak bulunmuştur. Kendisi Kur’an ve Risale-i Nur eksenindeki muhakemeli ve isabetli yaklaşımı ile alanında uzman biridir. Telif ettiği eseri ile Risale-i Nur’ların ehemmiyetini ve yüksekliğini anlatmayı hedeflemiş ve başarmıştır. Biz de hocamızın bu eserinin 183. sayfasında yer alan ve risale okuyanların istifade edeceğini düşündüğümüz bölümü naklediyoruz.

Bediüzzaman'ın Diğer Âlimlerle İlişkisi
Bediüzzaman'ın asıl metodu, başkalarının ne dediğine bakmadan -kendi ifadesiyle- "kiyl-u kal"lere girmeden, doğrudan doğruya Kur'an'dan aldığı ilhâmı asrın idrakine sunmak ve kendi nefsine kazandırdığı bilgileri, diğer insanlarla da paylaşmaktır. Bununla beraber, bazı konularda, bir takım İslâm âlimlerini referans verdiği gibi, bazen uygun bulmadığı görüşlere eleştiri yönelttiği de olmuştur. Bir kısmı değişik yerlerde ifade edilmekle beraber, yine de Risale-i Nur'un kaynakları bakımından ve müellifin ilim ve âlimlerle ilişkisi hakkında bir fikir vermesi açısından gerek referanslarından, gerekse eleştirilerinden olsun birkaç misal zikredeceğiz.
 

M. Ali KAYA
Aşk, bilhassa tasavvufta ve edebiyatta kullanılan geniş anlamlı bir kavramdır. Kelimenin aslı Arapça olup sevginin ifratı olan “aşırı sevgi”yi ifade etmektedir. Kelime “sarmaşık” anlamındaki “aşk” kelimesinden türemiştir. Sarmaşık kuşattığı ağacın suyunu emerek ondan beslendiği gibi âşık da maşukuna olan aşırı sevgisi ile başka şeyi düşünemez olur, dengesini kaybeder ve insana ait vazifelerin birçoğunu yapamaz olur.
İslam kaynaklarında aşk ilâhî ve beşerî olmak üzere ikiye ayrılır. İlâhî aşka “aşk-ı hakîki” beşerî aşka ise “aşk-ı mecâzî” denilmiştir. Kelam bilginleri gerek ilâhî, gerekse mecazî aşk anlayışı tenkit etmişlerdir. Tasavvufta ilk sufi ve zahitlerde aşk yerine “takva” ve “havfullah” yani Allah korkusu esas alınmışken daha sonraları “aşk” yaklaşımı daha ağır basmıştır. Edebiyat ve ahlak kitaplarında da mecazî aşkın zararları üzerinde durulmuş, gerçek aşkın “Allah aşkı” olduğu vurgulanmıştır.

Kur’an ve hadislerde aşk kelimesi geçmez. Sevgi ve muhabbet anlamında “meveddet ve hubb” kelimeleri ve bunların müştakları geçmektedir. İlk dönem zahitleri ve sufiler Kur’an ve Sünnette geçmemesi sebebi ile sevgi ve muhabbet yerine “Aşk” kelimesinin kullanılmasına karşı çıkmışlardır. Beyazıd-i Bistami (v.234/848) Cüneyd-i Bağdâdî (v. 297/909) Hallac-ı Mansur (v. 310/922) gibi sevgi temasını işleyen sufiler de aşk kelimesi yerine “hub ve muhabbet, habib ve mahbub” kelimelerini kullanmayı tercih etmişlerdir. Tasavvuf sahasında kitap yazan Hâris el-Muhâsıbî, Ebu Talip Mekki, Hâkim et-Tirmizî, Ebu Nasr es-Serrâc, Ebû Nuaym, Abdülkerim el-Kuşeyrî, Hucvurî ve Gazalî gibi âlimler ve din bilginleri eserlerinde aşka hiç yer vermemişlerdir. Kuşeyrî’nin hocası olan allame Ebu Ali Dekkâk “Aşk, sevgide aşırıya kaçma ve ölçüyü aşma anlamına gelir. Allah hakkında böyle bir şey düşünülemeyeceğinden O’nun kuluna olan sevgisine aşk denemez. Kulun Allah’a olan sevgisi ne kadar güçlü olursa olsun yine de onu lâyıkı ile sevemeyeceği için Allah sevgisi aşk olarak nitelendirilemez” (Kuşeyrî, Risale, 615) demiştir. Bununla beraber Kuşeyrî Risale isimli eserinin “Muhabbet” bölümünü “Âşıklar sözlerinden dolayı kınanamaz” cümlesi ile tamamlayarak kulların Allah’a olan sevgisinin aşk derecesine ulaşabileceğini ve aşk adı verileceğini kabul etmiştir. (Kuşeyrî, Risale, 625)
 

Dünyada gerçek vahiy olan bir tek kitap vardır, o da Kur'an'ı Kerim'dir. Nazil olduğu günden beri, onda ne bir eksiklik hissedilmiş, ne de bir ilavede bulunulmuştur. Çünkü Kur'an'ı Kerim'i indiren Allah, onu koruyan da Allah'tır.1 "Bu hüküm elbetteki sahifelerde vardır; İbrahim ve Musa'nın sahifelerinde"2 ayetinin ifade ettiği gibi gözlerden kaybolarak tarihe karışmış bulunan geçmiş ümmetlerin kültürleri hakkındaki tek doğru kaynağımız yine Kur'an'ı Kerim'dir. Zira Kur'an herşeyin hülasasını bize bildirmiştir. Kur'an'ın nüzulünden sonra gelen nesiller, Kur'an'ı okudukları zaman kendilerini semadan indirilmiş bir sofrada buldular ve Kur'an'ın öngördüğü uygarlığı insanlığa sundular.

Fakat Kur'an'la şereflenen müslümanlar, hicri 5. asırdan itibaren bu semavi sofradan yeterince istifade edemediler. Kur'an uygarlığını temsil edemediler. Sanki Kur'an'ın canlı olan mesajı bir anda durdurulmuş, toplumsal bir hastalık olan taklit kapıları açılmış, Risalet-i Muhammediye (s.a.v.) adeta besleyici kanalları kurumuş bir nehir, ya da parlaklığı kaybolmuş bir yıldız haline gelmişti.3